«Դասավանդի՛ր, Հայաստան»-ի «2100» նախագիծը

Այսօր դպրոց մտնող երեխան, ամենայն հավանականությամբ, կտեսնի 2100 թվականը։

Այս միտքը ամիսներ շարունակ ինձ հետ է։ Մենք երեխաներին պատրաստում ենք մի դարի, որը մեզնից ոչ ոք չի կարող տեսնել, և դա անում ենք դպրոցական մի մոդելի շրջանակում, որը ձևավորվել է արդյունաբերական դարաշրջանում, երբ հիմնական նպատակը ենթարկվելն ու անգիր սովորելն էր։

Հողն արդեն շարժվում է։

PISA-ի արդյունքներն ավելի հստակ են դարձնում այս խնդիրը։

Տնտեսական համագործակցության և զարգացման կազմակերպության երկրներում ընթերցանության և մաթեմատիկայի արդյունքները նվազել են մինչև երբևէ արձանագրված ամենացածր մակարդակը, իսկ 15 տարեկան յուրաքանչյուր հինգերորդ երեխան այժմ երեք հիմնական առարկաներից բոլորում ցածր արդյունք է ցույց տալիս։

Երեք տարի առաջ այդ ցուցանիշը յուրաքանչյուր վեցերորդն էր։

Ամենամեծ անկումը գրանցվել է հենց այն հմտություններում, որոնք առավել կարևոր են արհեստական բանականության դարաշրջանում՝ տեղեկատվությունը գնահատելու և տարբեր աղբյուրների միջև կապեր գտնելու կարողություններում։

Հայաստանն այս փուլում առաջին անգամ է մասնակցել PISA – ին՝ 295 դպրոցից շուրջ 7 000 աշակերտի ընդգրկմամբ։ Արդյունքները ներկայացնում են մի պատկեր, որը մեզնից շատերին ծանոթ է և լուրջ հարցեր է առաջացնում կրթության ներկա վիճակի վերաբերյալ։

Հայաստանի 15 – տարեկանների միայն 19 % – ն է ընթերցանության մեջ հասնում առնվազն բազային մակարդակի։ Մաթեմատիկայի և բնագիտության դեպքում այդ ցուցանիշը 28 % է։

Ուստի մենք տալիս ենք մի հարց, որի պատասխանը միայնակ գտնել չենք կարող.

Ինչպիսի՞ հանրակրթություն է անհրաժեշտ, որպեսզի այսօրվա երեխաները կարողանան լիարժեք ապրել և զարգանալ 2100 թվականին։

Նախագիծ․ 2100

Այսօր ուրախ եմ հայտնել, որ մեր թիմը մեկնարկում է «2100» նախագիծը՝ քննարկումների մի շարք, որի նպատակն է համատեղ ձևավորել ապագայի կրթության տեսլականը։

Սա գործընթաց է, ոչ թե պատրաստի ծրագիր։

Մենք պատրաստի ռազմավարություն չենք ներկայացնում։

Ոչ ոք դեռ չունի ամբողջական պատասխանը։

Ոչ մենք, ոչ փորձագետները, ոչ տեխնոլոգիական ոլորտի մասնագետները։

Յուրաքանչյուրն ունի իր ձայնը։

Այն մարդիկ, ովքեր ամենամոտն են այս աշխատանքին, պետք է որոշեն, թե այն ուր պիտի գնա։

Առաջիկա շաբաթներին մենք կսկսենք Միացյալ Նահանգներից՝ շարժվելով Արևմտյան ափից դեպի Արևելյան ափ։

Ամսվա վերջին կլինենք Սան Ֆրանցիսկոյում, այնուհետև՝ Լաս Վեգասում, Նյու Յորքում և Բոստոնում, իսկ դրանից հետո քննարկմանը կմիանան միջազգային գործընկերներ, նախարարություններ և արհեստական բանականության ոլորտի առաջնորդներ։

Այս ճանապարհին մենք հանդիպելու ենք աշակերտների, ընտանիքների, ուսուցիչների առաջնորդների, շրջանավարտների և դպրոցական համայնքների ներկայացուցիչների հետ։

Հայաստանն այն վայրն է, որտեղ այս աշխատանքն ունի իր արմատները, և այն երկիրն է, որը բավական փոքր է արագ գործելու և բավական հավակնոտ՝ առաջնորդելու համար։

Բայց այս հարցը բոլորինն է։

Հարցն այն չէ՝ կփոխվի՞ արդյոք կրթությունը։

Հարցն այն է՝ կօգնե՞նք արդյոք ձևավորել այդ փոփոխությունը։

Եթե դուք նույնպես մտածում եք այս աշխատանքի մասին, կուզենայի լսել ձեզ։

Եկեք հանդիպենք ճանապարհին։